Oorlog in Arcadië, het publieksboek

publicatie-oia.jpegFriday 28 June 2024

Wat was de rol van Nederlandse kastelen en buitenplaatsen tussen 1940 en 1945? Dit onderwerp stond jaren centraal in het landelijk onderzoeksproject ‘Oorlog in Arcadië, 1940-1945’, geïnitieerd door de Nederlandse Kastelenstichting en Gelders Genootschap.

Niet eerder werd deze periode met een landelijke scope onderzocht; ‘Oorlog in Arcadië’ schijnt nieuw licht op een onbekend onderwerp. 

Nu is er het boek dat een veelheid aan aspecten rondom de oorlogsperiode op kastelen en buitenplaatsen belicht. Behalve mobilisatie en vordering, komen onderwerpen als het dagelijks leven, bescherming, schade, verwoesting en herdenken aan de orde. Eeuwenlang is het Nederlandse landschap beïnvloed door de aanwezigheid van grootgrondbezit van adel, stedelijke regenten en andere elite. Het zijn plekken die aangeduid werden als ‘Arcadië’, als paradijs op aarde.

In de periode 1940-1945 werd alles anders. Nederlandse, Duitse en geallieerde legers vorderden kastelen en landhuizen inclusief hun boerderijen en gronden. De huizen werden gebruikt als militaire hoofdkwartieren, scholen, ziekenhuizen, weeshuizen en barakken. De landerijen werden benut voor houtoogst en de jacht. Soms lagen de landgoederen in de frontlinie en speelden zij maandenlang een militaire rol, zoals bij de Slag om Arnhem. Bunkers, loopgraven en geschutsopstellingen moesten de vijand op een afstand houden. De strijd zorgde voor beschadiging en soms vernietiging van het gebouwde en landschappelijke erfgoed.

Op basis van nieuw onderzoek naar 1300 landgoederen weten we dat meer dan 90 landgoederen door het Nederlandse leger gebruikt werden tijdens de mobilisatie en 400 landgoederen gevorderd zijn door de Duitse bezetter voor uiteenlopende functies. Zo’n 105 kastelen en landhuizen werden compleet verwoest door oorlogsgeweld en honderden raakten licht tot zwaar beschadigd. Ook is gekeken naar het lot van Joodse buitenplaatsen, het dagelijkse leven op een landgoed en kasteeltoerisme in bezettingstijd en de wederopbouw van Arcadië na 1945. 

Het rijk geïllustreerde boek met tal van bijdragen van verschillende auteurs en met nooit eerder gepubliceerde foto’s is vanaf nu bij ons te koop. Het boek kost tot 1 oktober 39,95 (introductieprijs en inclusief verzendkosten), daarna is de prijs 49,95. Intekenen op een exemplaar via https://forms.gle/VX5kegEKzVZg8yQ49. Het boek wordt dan vanaf 3 juli verzonden.

« Back

Nieuws

Nederlandse buitenplaatsen in de koloniale wereld

studyvisit.jpegWednesday 02 September 2026 Op 11 juni hield de NKS in Amerongen haar eerste Faro-studyvisit van 2026 rond het koloniale verleden van kastelen en buitenplaatsen. Deze reeks bestaat uit thematische bijeenkomsten die de ... full story

Nieuwe kastelenbundel: ’t Gedemolieert Kasteel

bundel ksg.jpegWednesday 02 September 2026 ’t Gedemolieert Kasteel, de achtste bundel van de Stichting Kastelenstudies Nederland, biedt een rijk geïllustreerde en gevarieerde verkenning van kastelen en buitenplaatsen. Zo komen de deuren ... full story

Utrechtse Kastelenborrel

slot-zuylen.jpegWednesday 02 September 2026 In samenwerking met Slot Zuylen nodigen we je graag uit voor de Utrechtse Kastelenborrel op vrijdag 25 september aanstaande tussen 17.00 en 20.00 uur op Slot Zuylen. Na een kort welkomstwoord ... full story

In the spotlight

She Ruled the Castle

Op 8 maart, Internationale Vrouwendag, kondigden we aan dat de Nederlandse Kastelenstichting, de Nederlandse Kastelenstudiegroep en Stichting Monumentenbezit op 11 en 12 mei 2028 een Europees symposium in Nederland organiseren met de titel ‘She Ruled the Castle’. Interdisciplinary Perspectives on Women’s Power and Space in the Medieval Castle. Zie hier voor meer informatie.

Agenda

25 september

22 oktober

Excursie naar kasteel Boxmeer

Platform Kastelen & Buitenplaatsen (RCE)

Nieuwsbrief

Close